ICG ची कारवाई, आंतरराष्ट्रीय तेल तस्करी रॅकेटचा पर्दाफाश

पश्चिम किनारपट्टीजवळ भारतीय तटरक्षक दलाने (ICG) केलेल्या एका समन्वित सागरी-हवाई कारवाईत आंतरराष्ट्रीय तेल तस्करी करणाऱ्या टोळीचा पर्दाफाश केला आहे, असे अधिकाऱ्यांनी गुरुवारी सांगितले.

5 फेब्रुवारी रोजी मुंबईपासून सुमारे 100 नॉटिकल मैल पश्चिमेला तीन जहाजे अडवण्यात आली. भारताच्या विशेष आर्थिक क्षेत्रात (Exclusive Economic Zone) कार्यरत असलेल्या एका मोटार टँकरच्या संशयास्पद हालचालींची माहिती तटरक्षक दलाच्या पाळत ठेवणाऱ्या प्रणालींनी दिल्यानंतर ही कारवाई करण्यात आली.

तपासकर्त्यांनी सांगितले की, ही टोळी संघर्षग्रस्त भागांतून मोठ्या प्रमाणात कमी किमतीचे तेल मिळवून, तेल-आधारित मालाची तस्करी करत होती. शुल्क आणि नियामक तपासण्या टाळण्यासाठी हा माल आंतरराष्ट्रीय समुद्राच्या मध्यभागी मोटार टँकरमध्ये हस्तांतरित केला जात होता.

डिजिटल ट्रॅकिंग आणि डेटा पॅटर्नच्या विश्लेषणावर आधारित, तटरक्षक दलाने त्या टँकरकडे येणाऱ्या आणखी दोन जहाजांना बेकायदेशीरपणे जहाज-ते-जहाज होणाऱ्या हस्तांतरणामधील संभाव्य सहभागी म्हणून ओळखले. तपासणीसाठी तिन्ही जहाजांवर विशेष तपासणी पथके पाठवण्यात आली.

सतत शोधमोहीम, कागदपत्रांची पडताळणी, इलेक्ट्रॉनिक डेटाचे विश्लेषण आणि कर्मचाऱ्यांची चौकशी या दरम्यान, तटरक्षक दलाने घटनाक्रम आणि या नेटवर्कची कार्यपद्धती उघडकीस आणली, असे अधिकाऱ्यांनी सांगितले.

प्राथमिक निष्कर्षांनुसार, किनारी राज्यांच्या अधिकाऱ्यांकडून पकडले जाणे टाळण्यासाठी ही जहाजे वारंवार आपली ओळख बदलत होती. या जहाजांचे मालक परदेशात राहतात आणि ते अनेक अधिकारक्षेत्रांमध्ये कार्यरत असलेल्या दलालांशी जोडलेले आहेत, जे समुद्रात मालाची विक्री आणि हस्तांतरण करण्याचे समन्वय साधत होते.

पकडलेल्या जहाजांना पुढील तपासासाठी मुंबईला आणले जाण्याची शक्यता आहे आणि पुढील कारवाईसाठी त्यांना भारतीय सीमाशुल्क विभाग आणि इतर कायद्याची अंमलबजावणी करणाऱ्या संस्थांच्या ताब्यात दिले जाईल.

अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, सातत्यपूर्ण शोधमोहीम, कागदपत्रांची पडताळणी, इलेक्ट्रॉनिक डेटाचे विश्लेषण आणि चालक दलाच्या सदस्यांची चौकशी याद्वारे तटरक्षक दलाने घटनाक्रम आणि या नेटवर्कच्या कार्यपद्धतीचा उलगडा केला.

प्राथमिक निष्कर्षांनुसार, ही जहाजे किनारी राज्यांच्या अधिकाऱ्यांकडून पकडले जाणे टाळण्यासाठी वारंवार आपली ओळख बदलत असत. या जहाजांचे मालक परदेशांमध्ये राहतात आणि ते अनेक अधिकारक्षेत्रांमध्ये कार्यरत असलेल्या दलालांशी जोडलेले आहेत, जे समुद्रात मालाची विक्री आणि हस्तांतरण यांच्यात समन्वय साधत असतात.

ताब्यात घेतलेल्या जहाजांना पुढील तपासासाठी मुंबईला आणले जाण्याची शक्यता असून पुढील कारवाईसाठी त्यांना भारतीय सीमाशुल्क आणि इतर कायद्याची अंमलबजावणी करणाऱ्या संस्थांच्या ताब्यात दिले जाईल.

तटरक्षक दलाने सांगितले की, या कारवाईमुळे वाढीव सागरी उपस्थितीसह डिजिटल पाळत ठेवण्याच्या वाढत्या भूमिकेवर जोर दिला गेला आहे, ज्यामुळे सागरी सुरक्षेचा एक प्रमुख प्रदाता आणि समुद्रातील नियम-आधारित सुव्यवस्थेची अंमलबजावणी करणारा देश म्हणून भारताचे स्थान आणखी मजबूत झाले आहे.

टीम भारतशक्ती