अरुणाचलमधील महिलेच्या अटकेवरून चिनी सोशल मीडियावर वादळ

अरुणाचल प्रदेशातील ब्रिटनस्थित एका भारतीय महिलेला या आठवड्यात शांघायच्या पुडोंग विमानतळावर सुमारे 18 तास नजरकैदेत ठेवल्याच्या वृत्तानंतर, भारताच्या अरुणाचल प्रदेश या राज्यासाठी बीजिंगच्या #Zangnan (दक्षिण तिबेट) अंतर्गत राष्ट्रवादी चिनी सोशल-मीडियावर टीका सुरू झाली आहे. या हॅशटॅगमुळे वादग्रस्त प्रदेशावरील चीनच्या वाढत्या आक्रमक सार्वजनिक संदेशावरून चिंतेत वाढ झाली आहे.

लंडनहून शांघायमार्गे जपानला जात असलेल्या पेमा वांगजोम थोंगडोक यांनी सांगितले की, आपल्या भारतीय पासपोर्टवर  जन्मस्थान म्हणून “अरुणाचल प्रदेश” दिले असल्याचे लक्षात आल्यानंतर विमानतळ अधिकाऱ्यांनी आपल्याला थांबवले. अधिकाऱ्यांनी आपला पासपोर्ट अवैध असल्याचे सांगितले, आपल्या राष्ट्रीयत्वाची खिल्ली उडवली आणि आपल्याला प्रवास करण्यासाठी चिनी पासपोर्टची आवश्यकता असल्याचे वारंवार सांगितले. त्यांनी नवीन तिकीट खरेदी करेपर्यंत अधिकाऱ्यांनी त्यांना पुढील प्रवास करण्यापासून रोखले. भारतीय वाणिज्य दूतावासाने नंतर त्यांची सुटका करण्यासाठी हस्तक्षेप केला.

चिनी समाजमाध्यमांवर ‘झांगनान’ चा ट्रेंड

त्यांच्या अटकेची माहिती पसरताच, चिनी सोशल मीडियावर खळबळ उडाली. “झांगनान (दक्षिण तिबेट)” हा व्हिडिओ वेइबो ट्रेंडमध्ये सर्वात वरच्या स्थानावर पोहोचला, या छळाला मान्यता देणाऱ्या आणि बीजिंगच्या प्रादेशिक दाव्यांचे प्रतिध्वनी करणाऱ्या हजारो पोस्ट आल्या. एका युजरने लिहिले: “मी आशा करतो की पीपल्स लिबरेशन आर्मी माझ्या आयुष्यात भारताने व्यापलेल्या दक्षिण तिबेटचा प्रदेश पुन्हा मिळवेल!” दुसऱ्याने म्हटले: “त्या बेकायदेशीरपणे भारताने व्यापलेल्या अरुणाचल प्रदेश झांगनानच्या आहेत.”

काहींनी अरुणाचल प्रदेशातील रहिवाशांसाठी “झांगनान (दक्षिण तिबेट) कंपॅट्रियट कार्ड” हा प्रतीकात्मक ओळख दस्तऐवज प्रस्तावित केला, जो चीनच्या दाव्यांना बळकटी देण्यासाठी “नातेसंबंध” दाखवण्यासाठी वापरला जातो. एका पोस्टमध्ये असा युक्तिवाद करण्यात आला: “यामुळे खरे देशबांधव कोण आहेत हे दिसून येईल.” इतरांनी थेट भारतीयांवर हल्ला केला आणि लिहिले: “भारतीयांच्या या गटाला त्रास देण्यासाठी पुन्हा झंगनानचा वापर करणे खरोखरच घृणास्पद आहे.”

चिनी राजदूतांवरही आगपाखड करण्यात आली. अरुणाचलच्या रहिवाशांना व्हिसा दिल्याबद्दल नवी दिल्लीतील चिनी दूतावासावर मोठ्या प्रमाणात सामायिक केलेल्या टिप्पणीने टीका केलीः
“चिनी दूतावासात तथाकथित अरुणाचल प्रदेशातील लोकांसाठी नियम असले पाहिजेत, बरोबर? हे केवळ शांघाय विमानतळावरच का सापडले? दूतावास तरी काय करत आहे? ”

राष्ट्रवादाच्या ऑनलाइन तीव्रतेमुळे निरीक्षकांमध्ये चिंता निर्माण झाली आहे, जे हे लक्षात घेतात की चीनचा सोशल मीडिया काटेकोरपणे नियंत्रित आहे आणि अनेकदा बीजिंगमधील राजकीय मनःस्थिती प्रतिबिंबित करतो. विश्लेषकांचे म्हणणे आहे की अशा प्रकारची डिजिटल लाट नियमितपणे परराष्ट्र-धोरणाच्या मुद्द्यांवर, विशेषतः वादग्रस्त सीमांवर तीव्र आक्रमकतेच्या ठराविक कालावधीत बघायला मिळते.

भारताने याला तात्काळ प्रतिसाद दिला. अरुणाचल प्रदेश हा भारताचा अविभाज्य आणि कोणीही हिरावून घेऊ शकणार नाही असा भाग असल्याचा पुनरुच्चार परराष्ट्र मंत्रालयाने केला. राज्याचे मुख्यमंत्री पेमा खांडू यांनी थोंगडोक यांच्याबाबत  झालेल्या “अपमान आणि वांशिक थट्टा” चा निषेध केला. भारतातील अनेक लोक व्हायरल झालेल्या “झांगनान” वृत्ताकडे सार्वजनिक चर्चा आणि प्रशासकीय दबावाद्वारे आपल्या प्रादेशिक दाव्यांचे सामान्यीकरण करण्याच्या चीनच्या व्यापक मोहिमेचा एक भाग म्हणून पाहतात.

थोंगडोक यांच्यासारख्या प्रवाशांसाठी, हा वाद आता व्यक्तीपरत्वे राहिलेला नाही, त्याचे तात्काळ, वैयक्तिक परिणाम आहेत.

रेशम