हसीनांनंतरच्या बांगलादेशसमोर निर्णायक निवडणुकीची कसोटी

येत्या आठवड्यातील गुरुवारी बांगलादेशमध्ये निवडणुका होत आहेत. अनेक निरीक्षक याचे वर्णन एका दशकाहून अधिक काळातील सर्वात स्पर्धात्मक निवडणूक असे करत आहेत. माजी पंतप्रधान शेख हसीना यांना नाट्यमयरित्या सत्तेवरून हटवल्यानंतर आणि मतदानापूर्वी झालेल्या व्यापक राजकीय बदलांनंतर ही निवडणूक होत आहे.

हसीना यांच्या अवामी लीगवर बंदी घालण्यात आली आहे, परंतु 2024 च्या उठावात त्यांचे सरकार उलथून टाकण्यास मदत केलेल्या अनेक तरुणांचे म्हणणे आहे की, ही आगामी निवडणूक मुस्लिम-बहुल राष्ट्राची 2009 नंतरची पहिली स्पर्धात्मक निवडणूक असेल, जिथून हसीनांच्या 15 वर्षांच्या राजवटीची सुरुवात झाली होती.

बीएनपी आघाडीवर

बांगलादेश नॅशनलिस्ट पार्टी (बीएनपी) विजयी होण्याची अपेक्षा आहे, अर्थात इस्लामी जमात-ए-इस्लामीच्या नेतृत्वाखालील युती एक मजबूत आव्हान उभे करत आहे. हसीना विरोधी जमातला निवडणूक आधार बनवण्यात अपयशी ठरल्यानंतर 30 वर्षांखालील जेन झी कार्यकर्त्यांनी चालवलेल्या एका नवीन पक्षाने जमातशी युती केली आहे.

विश्लेषकांचे म्हणणे आहे की 175 दशलक्ष लोकसंख्येच्या देशात स्थिरता पुनर्संचयित करण्यासाठी 12 फेब्रुवारीच्या मतदानातील निर्णायक निकाल, विभाजित निकालाऐवजी, महत्त्वाचा आहे, कारण हसीना यांच्या हकालपट्टीमुळे अनेक महिने अशांतता निर्माण झाली आणि जगातील दुसऱ्या क्रमांकाच्या सर्वात मोठ्या निर्यातदार देशातील वस्त्र क्षेत्रासह प्रमुख उद्योग विस्कळीत झाले.

या निवडणुकीतील निकालाचा दक्षिण आशियाई देशातील प्रतिस्पर्धी प्रादेशिक बलाढ्य देश चीन आणि भारताच्या भूमिकांवरही परिणाम होईल.

जनमत चाचण्यांनुसार, एकेकाळी बंदी घातलेल्या जमात पक्षाला-ज्याने पाकिस्तानपासून बांगलादेशच्या भारताच्या पाठिंब्याने मिळालेल्या 1971 च्या स्वातंत्र्याला विरोध केला होता-निवडणुकीत विजय मिळाला नाही तरीही, तो आतापर्यंतची सर्वोत्तम कामगिरी करेल अशी अपेक्षा आहे.

भारताचा प्रभाव कमी तर चीनचा प्रभाव वाढत आहे

विश्लेषकांनी म्हटले आहे की, निवडणुकीचा निकाल येत्या काही वर्षांत बांगलादेशमधील चीन आणि भारताच्या भूमिकांवरही परिणाम करेल. जेव्हा हसीना यांना भारत-समर्थक मानले जात होते आणि सत्ताच्युत झाल्यानंतर त्या नवी दिल्लीला पळून गेल्या, जिथे त्या अजूनही आहेत, तेव्हापासून बीजिंगने बांगलादेशमधील आपले स्थान वाढवले ​​आहे.

नवी दिल्लीचा प्रभाव कमी होत असला तरी, काही विश्लेषकांच्या मते, जमातच्या तुलनेत बीएनपी पक्ष भारताशी अधिक सुसंवादी आहे.

विश्लेषकांच्या मते, जमातच्या नेतृत्वाखालील सरकार मुस्लिम-बहुल राष्ट्र आणि हिंदू-बहुल भारताचा दीर्घकाळचा प्रतिस्पर्धी असलेल्या पाकिस्तानच्या अधिक जवळ झुकू शकते. तसेच, जमातच्या ‘जेन झी’ मित्रपक्षाने बांगलादेशातील “नवी दिल्लीचे वर्चस्व” ही आपली एक प्रमुख चिंता असल्याचे म्हटले आहे आणि त्यांच्या नेत्यांनी अलीकडेच चिनी राजनैतिक अधिकाऱ्यांची भेट घेतली आहे.

इस्लामिक तत्त्वांवर आधारित समाजाची मागणी करणाऱ्या जमातने म्हटले आहे की, आपला पक्ष कोणत्याही देशाकडे झुकलेला नाही.

टीम स्ट्रॅटन्यूज
(रॉयटर्सच्या इनपुट्ससह)